Functionele klachten

Functionele klachten of SOLK

Dit is een verzamelnaam voor lichamelijke klachten waarvoor geen medisch aantoonbare oorzaak aanwezig is en die niet vanzelf over gaan. Een andere benaming is Somatisch Onverklaarbare Lichamelijke Klachten (SOLK). Je kunt hierbij denken aan onbegrepen en langdurige pijnklachten zoals buikpijn, hoofdpijn en pijn in de ledematen en rug of vermoeidheidsklachten.

Gevolg is dat je kind afhaakt bij het sporten, niet meer (volledig) naar school gaat en soms zelfs in een sociaal isolement terecht komt waarbij contact met leeftijdsgenoten zich tot een minimum beperkt.

Signalen

Als een of meerdere van onderstaande signalen herkenbaar zijn, kan onze aanpak uitkomst bieden:

  • pijn (hoofdpijn, pijn in ledematen of rug) die de afgelopen drie maanden voortdurend of herhaaldelijk aanwezig is
  • ernstige vermoeidheid na minimale mentale/fysieke inspanning die niet over gaat met rust
  • pijn of vermoeidheid die gepaard gaat met beperking van sportdeelname en/of sociale activiteiten met leeftijdsgenoten en/of schoolverzuim

Het traject bij langdurige pijn- en vermoeidheidsklachten binnen ons centrum ziet er als volgt uit.

Intake

De eerste keer vindt parallel aan elkaar een gesprek plaats met zowel ouder(s) als kind. In dat gesprek besteden we aandacht aan de factoren die een rol kunnen spelen bij het ontstaan van de klachten. Ook willen we weten wat de gevolgen van de klachten zijn op het leven van je kind en op welke manier de klachten je kind belemmeren bij dagelijkse en sportactiviteiten. Op deze manier krijgen we een beeld van de factoren die het herstel belemmeren en de klachten in stand houden. Om het plaatje compleet te maken willen we ook weten wat voor jouw en je kind belangrijk is dat er verandert, wat hij of zij weer wil kunnen.

Observatie en onderzoek

Tijdens de volgende afspraken inventariseren we welke activiteiten wel en niet belemmerd worden en welke zaken de pijnklachten beïnvloeden. We onderzoeken de bewegelijkheid van de gewrichten en de kracht en lenigheid van de spieren. En om een beeld krijgen van de conditie en de ademhaling observeren we de ademhaling in rust en bij inspanning en nemen we een conditietest af.

Begeleiding

Na observatie en onderzoek koppelen we onze bevindingen terug. Samen met jou en je kind maken we een plan van aanpak.

Als je met je kind zonder tussenkomst van een huisarts of specialist bij ons komt verwijzen we door voor verder medisch onderzoek. Het is belangrijk te weten of er een medische oorzaak is of niet. In overleg met de specialist starten we eventueel al met de begeleiding, omdat niets doen en afwachten de belemmeringen vaak alleen maar groter maken.

We bespreken wat de doelen zijn en hoe de begeleiding eruit gaat zien, wat van je kind wordt verwacht en welke rol je als ouder(s) hebt. In de begeleiding sluiten we aan bij de interesses, hobby’s en sporten van je kind. Zo kan je kind zelf een actieve bijdrage leveren aan het eigen herstel.

De begeleiding bestaat uit een aantal onderdelen die op maat worden ingezet. Afhankelijk van wat er bij jouw kind nodig kunnen de volgende onderdelen uitmaken van de totale interventie:

  • Informatie over chronische pijn en vermoeidheid
    Om te begrijpen hoe het pijnverhaal van je kind in elkaar zit en wat jullie kunnen doen om (samen) aan het herstel van je kind te werken is inzicht in hoe chronische pijn werkt een belangrijk startpunt.
  • Plussen en minnen
    Samen met je kind bekijken we hoe de energie verdeeld is: waar krijgt je kind energie van en kan het de accu mee opladen en wat kost juist energie en waar loopt je kind op leeg? En hoe is dat verdeeld over de dag en over de week? Door de activiteiten die energie kosten (min) en de activiteiten die energie geven (plus) goed op elkaar af te stemmen krijgt je kind de mogelijkheid om te herstellen.
  • Bewegen
    In tegenstelling tot bij acute pijn, werkt helemaal niet bewegen bij chronische pijn juist averechts. Door te beginnen op het niveau dat het lichaam van je kind aankan en dat in passende stappen uit te breiden voorkomen we dat je kind over zijn of haar grenzen gaat en dat het lichaam voldoende hersteld is voor de volgende training. We sluiten aan bij de bewegingsvorm die past bij je kind en bij de sport die hij of zij uiteindelijk weer wil gaan doen.
  • Ademhaling
    Veel kinderen met chronische pijn of vermoeidheid ademen te snel terwijl ze rustig zitten of liggen. Hun lichaam staat dan steeds in een soort “actiestand” terwijl ze helemaal niet in actie zijn. Als dat gedurende een langere periode zo is heeft het lichaam geen tijd meer om te herstellen. Om te leren rustiger te ademen geven we ademhalingsoefeningen mee. We starten met oefeningen in rust, maar als bij de conditietest blijkt dat de ademhaling niet goed is afgestemd op de mate van inspanning besteden we daar ook aandacht aan.
  • Uit je hoofd in je lijf
    Emoties, stemming, gedachten en overtuigingen spelen ook een rol in het pijnverhaal van je kind en hoe hij of zij pijn ervaart en er mee omgaat.
    Het hoofd kan zo vol zitten met deze gedachten en overtuigingen, dat je kind nauwelijks (meer) kan voelen wat er in zijn of haar lichaam gebeurt. Met ontspanningsoefeningen leren we je kind het hoofd tot rust te brengen zodat hij of zij zich gemakkelijker kan ontspannen.
    Ook leren we oefeningen waarmee je kind kan voelen wat er in zijn of haar lichaam gebeurt. Als je kind leert die lichaamssignalen te herkennen kan hij of zij voorkomen dat de grens overschreden wordt en bijtijds een ‘time-out’ nemen of de accu opladen.
  • Ouderschapscoaching
    Op het moment dat je kind langdurig pijn- of vermoeidheidsklachten heeft kan het zijn dat je als ouder soms niet meer weet waar je goed aan doet. Je wilt er graag zijn om te troosten en je kind rust gunnen en tegelijkertijd je kind ook stimuleren om de dingen te doen die belangrijk zijn. Je kunt met elkaar als gezin in bepaalde patronen terecht komen die de klachten van je kind mede in stand kunnen houden. In een gesprek naar deze patronen kijken kan helpen de cirkel te doorbreken. In combinatie met adviezen kun je als ouders samen naast je kind gaan staan en het de steun geven die het nodig heeft.

Evalueren

Na drie maanden bekijken we samen in hoeverre de beschreven doelen behaald zijn. Ook bespreken we wat er nog nodig is om niet behaalde doelen alsnog te kunnen bereiken en op welke manier dat ingevuld kan worden. De begeleiding neemt in frequentie af en ook de manier waarop we contact hebben kan verschillen. Het kan zinvol zijn om in ons centrum in Bilthoven af te spreken of contact te hebben via Skype of Facetime.

Pijn in beeld

In dit korte filmpje wordt in vogelvlucht uitgelegd wat pijn is, hoe het ontstaat en wat je eraan kunt doen.